Korona czeska (CZK)

W pierwszych dniach lutego 1993 roku Czesi otrzymali nową walutę. Dotychczas obowiązującą koronę czechosłowacką zastąpiła własna waluta narodowa. Dziś korona czeska pozostaje oficjalną walutą Republiki Czeskiej, a politykę pieniężną prowadzi Czeski Bank Narodowy (ČNB).

Aktualny kurs korony czeskiej CZK/PLN

Bieżący kurs korony czeskiej do złotego oraz pełny wykres CZK/PLN znajdziesz na dedykowanej stronie kursowej. Poniższy wykres pozostaje elementem pomocniczym, natomiast ta strona koncentruje się na historii i najważniejszych informacjach o koronie czeskiej.

Korona czeska – informacje ogólne

Korona czeska w ojczystym języku nosi nazwę „koruna česká” i jest określana przez naszych południowych sąsiadów symbolem „Kč”. Według międzynarodowego standardu ISO 4127 oficjalnym kodem waluty czeskiej jest „CZK”. Jedna korona czeska dzieliła się na 100 halerzy (haléřů), które obecnie nie funkcjonują w obiegu. Najmniejszą jednostką płatniczą jest więc 1 korona. Mimo wycofania halerze nadal są wykorzystywane w handlu i do wyceniania kursów walut, jednak przy finalizowaniu transakcji wartość zaokrąglana jest do pełnej korony.

Historia korony czeskiej

W 1892 roku korona austro-węgierska zastąpiła floren, według przelicznika: jeden floren do dwóch koron. Nazwa „korona” została po raz pierwszy użyta przez cesarza Franciszka Józefa I. Po rozpadzie Monarchii Austro-Węgierskiej w 1918 roku powstała Czechosłowacja, która zachowała nazwę swojej waluty z epoki imperialnej. Pod koniec lat dwudziestych ubiegłego wieku korona czechosłowacka była jedną z najsilniejszych walut w Europie. W czasie II wojny światowej jej wartość na okupowanych ziemiach znacznie osłabła. Po zajęciu terytorium całego kraju przez wojska niemieckie w marcu 1939 roku, na podstawie rozkazu Reichsbanku z Berlina, ustanowiono tzw. koronę protektoratu.

Po zakończeniu działań wojennych znacjonalizowano banki i 1 listopada 1945 roku przeprowadzono reformę monetarną, która z jednaj strony uderzyła w bardziej zasobne portfele obywateli, z drugiej doprowadziła do stabilizacji gospodarki. Komunistyczny rząd przywrócił również funkcjonowanie korony czechosłowackiej Po rozpadzie Czechosłowacji korona czeska (8 lutego 1993 roku) zastąpiła koronę czechosłowacką i zaczęła funkcjonować jako oficjalny środek płatniczy Republiki Czeskiej. Po wstąpieniu tego kraju do UE Czesi nie zrezygnowali z własnej waluty, a korona czeska jest bita przez Mennicę Czeską w Jabloncu nad Nisou.

Banknoty i monety korony czeskiej

Czesi nie wprowadzili denominacji krajowej waluty, dlatego w użyciu są stosunkowo wysokie nominały. Aktualnie w obiegu znajdują się następujące banknoty:100, 200, 500, 1000, 2000, 5000 Kč. Monety to: 1, 2, 5, 10, 20, 50 Kč. Na awersie monet widnieje czeski lew herbowy (element godła państwa), natomiast na odwrocie znajduje się grafika nawiązująca do historii: np. Most Karola w Pradze (5 Kč), katedra w Brnie (10 Kč), albo zamek królewski na Hradczanach (50 Kč).

Banknoty korony czeskiej przedstawiają wizerunki ważnych dla Czechów osobistości oraz artystów. Przykładowo na 100-koronowym banknocie znajduje się postać króla Karola IV, a 500-koronowy zdobi portret pisarki Boženy Němcovej. Co ciekawe, banknoty koron czeskich nie zmieniły się praktycznie od momentu ich wprowadzenia w 1993 roku. Przez kolejne lata modyfikowano jedynie ich zabezpieczenia.

Wpływ kursu korony czeskiej na gospodarkę

Korona czeska ma płynny kurs, dlatego jej wartość zmienia się wraz z warunkami gospodarczymi i oczekiwaniami uczestników rynku. W latach 2013-2017 ČNB stosował zobowiązanie kursowe wobec euro jako narzędzie polityki pieniężnej, jednak obecnie kurs CZK nie jest utrzymywany na stałym poziomie. Decyzja o terminie ewentualnego przyjęcia euro należy do władz Czech i zależy od spełnienia kryteriów oraz oceny gotowości gospodarki.

Republika Czeska prezentuje się dobrze na tle innych państw UE, charakteryzując się stosunkowo silną gospodarką z wysokim wskaźnikiem wzrostu PKB oraz niską stopą bezrobocia. Czeska gospodarka jest silnie powiązana z handlem zagranicznym, a istotną rolę odgrywają przemysł i eksport, w tym sektor motoryzacyjny oraz produkcja maszyn i urządzeń. Dotyczy to szczególnie sektorów: samochodowego, elektromaszynowego, elektrotechnicznego, metalurgicznego oraz chemicznego. Dane gospodarcze wskazują, że inżynieria mechaniczna jest trzecią branżą produkcji przemysłowej w sektorze sprzedaży w Czechach. W gospodarce naszego południowego sąsiada ważną rolę odgrywa również dobrze rozwinięta branża turystyczna.

Czechy ze względu na położenie geograficzne, realizują bliską współpracę ze swoimi sąsiadami, szczególnie z Niemcami i Austrią. Kooperacja gospodarcza z Polską jest również istotna. W zasadzie w ostatnich latach posiadamy kontakty handlowe z Czechami w każdej branży i większość sektorów jest bardzo perspektywiczna.

Kurs korony czeskiej a polityka monetarna

Politykę pieniężną Czech prowadzi Czeski Bank Narodowy (ČNB), którego podstawowym celem jest utrzymanie stabilności cen przy celu inflacyjnym 2%. Bieżący poziom rezerw walutowych i ich struktura zmieniają się w czasie, dlatego aktualne wartości należy sprawdzać bezpośrednio w danych ČNB.

Decyzje ČNB dotyczące stóp procentowych wpływają na gospodarkę i kurs korony m.in. przez kanał stopy procentowej oraz kanał kursowy. Bieżące poziomy inflacji i stóp procentowych są zmienne i powinny być sprawdzane w aktualnych komunikatach ČNB. Na kurs CZK wpływają również oczekiwania wobec przyszłej polityki pieniężnej, kondycja gospodarki Czech i jej głównych partnerów handlowych oraz globalny sentyment rynkowy. Nie należy przypisywać zmian kursu jednemu czynnikowi bez analizy szerszego kontekstu.

Ciekawe i warte poznania

• Pierwszą koronę bito od 1892 roku w Austro-Węgrzech, aż do upadku cesarstwa w 1918 roku. W przeciwieństwie do poprzedniej srebrnej waluty, była ona zbilansowana złotem – 1 kg czystego złota zawierał 3280 koron.
• Kilka miesięcy po utworzeniu republiki, przyjęto walutę czechosłowacką (25 lutego 1919 r.). Działania te poprzedziła burzliwa dyskusja nad nazwą nowej waluty. Brano pod uwagę różne nazwy, m.in.: denar, hrywna, lew, ikra czy sokół, a także pazur, pióro i burak. Dopiero 10 kwietnia pojawiła się w ustawie nazwa – korona czechosłowacka i skrót CZK. Tak więc ostatecznie w czechosłowackiej walucie pozostało odniesienie do dawnego symbolu monarchistycznego.